محصولات کهگیلویه و بویراحمد

جمعبندی؛ از دل زاگرس تا سفره خانوادههای ایرانی کهگیلویه و بویراحمد سرزمینی با ظرفیتهای ارزشمند طبیعی، کشاورزی، دامداری و فرهنگی است. عسل طبیعی، گردو، انگور، انار، گیاهان دارویی، محصولات لبنی، فرآوردههای دامی و صنایع دستی تنها بخشی از گنجینه تولیدی این استان هستند. این محصولات علاوه بر تأمین نیازهای مصرفکنندگان، میتوانند به ایجاد اشتغال، تقویت اقتصاد روستایی، حفظ مهارتهای سنتی و معرفی فرهنگ بومی منطقه کمک کنند. برای رسیدن به این هدف، لازم است تولیدکنندگان به کیفیت، فرآوری، بستهبندی و بازاریابی توجه بیشتری داشته باشند و از فرصتهای فروش اینترنتی استفاده کنند. حاصل شاپ نیز میتواند با معرفی و عرضه محصولات بومی و محلی، سهمی در شناساندن این گنجینه ارزشمند به مردم سراسر ایران داشته باشد. حمایت از محصولات محلی، تنها خرید یک کالا نیست؛ بلکه حمایت از تلاش کشاورزان، زنبورداران، دامداران، عشایر و هنرمندانی است که با دانش و تجربه خود، بخشی از هویت اقتصادی و فرهنگی ایران را زنده نگه داشتهاند. بیایید با انتخاب آگاهانه محصولات بومی، به رونق تولید داخلی و حفظ اصالت طعمها و هنرهای ایرانی کمک کنیم. پرسشهای متداول درباره محصولات کهگیلویه و بویراحمد ۱. معروفترین محصولات کهگیلویه و بویراحمد کداماند؟ عسل طبیعی، گردو، انگور، انار، گیاهان دارویی، محصولات لبنی محلی و صنایع دستی از جمله محصولات شاخص و قابلتوجه استان هستند. ۲. مهمترین محصولات کشاورزی استان چیست؟ بسته به منطقه و شرایط اقلیمی، محصولات باغی مانند گردو، انگور و انار و همچنین برخی محصولات زراعی و گیاهان دارویی از ظرفیتهای کشاورزی استان به شمار میروند. ۳. چه محصولاتی برای سوغات کهگیلویه و بویراحمد مناسب هستند؟ عسل، گردو، کشمش، رب انار، گیاهان معطر خشکشده، کشک محلی و صنایع دستی از گزینههای مناسب برای سوغات هستند. ۴. آیا محصولات محلی کهگیلویه و بویراحمد قابلیت فروش اینترنتی دارند؟ بله. محصولاتی مانند عسل، گردو، کشمش، گیاهان خشکشده، رب انار و صنایع دستی در صورت داشتن بستهبندی مناسب و رعایت استانداردهای لازم، قابلیت عرضه اینترنتی دارند. ۵. حاصل شاپ چه نقشی در معرفی محصولات بومی دارد؟ حاصل شاپ میتواند با معرفی محصولات محلی، ارائه اطلاعات درباره کالاها و فراهمکردن بستر فروش، به افزایش شناخت مشتریان از محصولات بومی و حمایت از تولیدکنندگان کمک کند. ۶. چرا خرید محصولات محلی اهمیت دارد؟ خرید محصولات محلی به حمایت از تولیدکنندگان، تقویت اقتصاد روستایی، حفظ مشاغل سنتی و توسعه کسبوکارهای کوچک کمک میکند.
حاصل شاپ
آشنایی با محصولات کهگیلویه و بویراحمد؛ گنجینهای از طعم، طبیعت و اصالت ایرانی
مقدمه؛ سرزمین طبیعت و محصولات ارزشمند
استان کهگیلویه و بویراحمد یکی از زیباترین و حاصلخیزترین مناطق جنوب غربی ایران است؛ استانی که به دلیل برخورداری از طبیعت کوهستانی، جنگلهای بلوط، مراتع سرسبز، رودخانههای پرآب و آبوهوای متنوع، ظرفیت قابلتوجهی در تولید محصولات کشاورزی، دامی و طبیعی دارد.
این استان اگرچه از نظر وسعت در میان استانهای بزرگ کشور قرار نمیگیرد، اما تنوع اقلیمی و جغرافیایی آن باعث شده است محصولات متنوع و باکیفیتی در مناطق مختلف آن تولید شود. از عسل طبیعی و گردوی مرغوب گرفته تا انگور، انار، گیاهان دارویی، محصولات لبنی محلی و فرآوردههای سنتی، همگی بخشی از هویت اقتصادی و فرهنگی این منطقه را تشکیل میدهند.
محصولات کهگیلویه و بویراحمد تنها کالاهایی برای مصرف روزانه نیستند؛ بلکه حاصل تجربه نسلهای مختلف، دانش بومی کشاورزان و دامداران و ارتباط عمیق مردم این سرزمین با طبیعت هستند.
امروزه با گسترش فروش اینترنتی، معرفی این محصولات به مردم سراسر کشور آسانتر شده است. مجموعههایی مانند حاصل شاپ میتوانند با معرفی و عرضه محصولات بومی، نقش مؤثری در شناساندن ظرفیتهای تولیدی این استان و حمایت از تولیدکنندگان محلی داشته باشند.
در این مقاله قصد داریم با مهمترین محصولات کهگیلویه و بویراحمد، ویژگیهای آنها، ظرفیتهای اقتصادی و فرصتهای فروش و توسعه این محصولات آشنا شویم.
۱. عسل طبیعی؛ یکی از ارزشمندترین محصولات کهگیلویه و بویراحمد
یکی از شناختهشدهترین محصولات طبیعی استان کهگیلویه و بویراحمد، عسل است. وجود مراتع طبیعی، پوشش گیاهی متنوع، گلهای کوهی و گیاهان خودرو شرایط مناسبی برای فعالیت زنبورداری در بسیاری از مناطق استان فراهم کرده است.
زنبورهای عسل در این منطقه از شهد گیاهان مختلف تغذیه میکنند و همین موضوع میتواند بر عطر، طعم، رنگ و ویژگیهای عسل تولیدشده تأثیر بگذارد.
چرا عسل این منطقه مورد توجه است؟
-
برخورداری از پوشش گیاهی طبیعی و متنوع
-
وجود مراتع و مناطق کوهستانی مناسب زنبورداری
-
امکان تولید عسل با عطر و طعم متنوع
-
ظرفیت عرضه عسل به بازارهای داخلی و خارج از استان
عسل طبیعی در سبد غذایی خانوادههای ایرانی جایگاه ویژهای دارد. بسیاری از مصرفکنندگان هنگام خرید این محصول به عواملی مانند محل تولید، روش برداشت، میزان خلوص، شرایط نگهداری و اعتبار فروشنده توجه میکنند.
به همین دلیل، معرفی دقیق مبدأ تولید و ارائه اطلاعات شفاف درباره محصول اهمیت زیادی دارد.
در فروشگاههایی مانند حاصل شاپ، معرفی عسلهای بومی با تأکید بر منشأ تولید و ویژگیهای واقعی محصول میتواند به افزایش اعتماد مشتریان و حمایت از زنبورداران محلی کمک کند.
۲. گردو؛ محصولی ارزشمند از باغهای کوهستانی
گردو یکی دیگر از محصولات مهم باغی در برخی مناطق استان کهگیلویه و بویراحمد است. شرایط آبوهوایی کوهستانی و زمستانهای نسبتاً سرد در بخشهایی از استان، امکان رشد درخت گردو را فراهم میکند.
گردو به دلیل ارزش غذایی بالا و کاربردهای گسترده در آشپزی و صنایع غذایی، همواره یکی از محصولات پرطرفدار بازار بوده است.
کاربردهای گردوی محلی
گردو را میتوان به شکلهای مختلف مصرف کرد:
-
استفاده در غذاهایی مانند فسنجان
-
مصرف بهعنوان مغز گردوی خام یا خشک
-
استفاده در انواع شیرینی و کیک
-
ترکیب با پنیر، سبزی و صبحانه
-
استفاده در تولید روغن گردو و فرآوردههای غذایی
کیفیت گردو به عواملی مانند رقم درخت، شرایط اقلیمی، زمان برداشت، نحوه خشککردن و نگهداری بستگی دارد.
یکی از فرصتهای مهم برای توسعه بازار این محصول، بستهبندی مناسب و عرضه آن به شکل مغز گردوی پاکشده و گردوی با پوست است.
حاصل شاپ میتواند با معرفی گردوی تولیدشده در مناطق مختلف استان، زمینه آشنایی بیشتر مصرفکنندگان با محصولات باغی این منطقه را فراهم کند.
۳. انگور؛ شیرینی طبیعی باغهای استان
انگور از دیگر محصولات باغی ارزشمند کهگیلویه و بویراحمد است. در مناطق دارای شرایط مناسب آبوهوایی و منابع آبی، باغهای انگور میتوانند محصولاتی با کیفیت و طعم مطلوب تولید کنند.
انگور علاوه بر مصرف تازهخوری، در تهیه فرآوردههای متنوع غذایی نیز کاربرد دارد.
فرآوردههای مختلف انگور
-
کشمش
-
شیره انگور
-
سرکه انگور
-
آب انگور
-
مویز
-
باسلوق و برخی شیرینیهای سنتی
یکی از مزیتهای فرآوری انگور، افزایش ماندگاری و ایجاد ارزش افزوده است. برای مثال، تبدیل انگور تازه به کشمش یا شیره انگور میتواند به تولیدکنندگان کمک کند تا محصول خود را در زمان طولانیتری به بازار عرضه کنند.
همچنین بستهبندی بهداشتی و استاندارد این فرآوردهها، فرصت فروش آنها را در فروشگاههای اینترنتی و بازارهای خارج از استان افزایش میدهد.
۴. انار؛ میوهای خوشرنگ و پرطرفدار
انار از محصولات باغی شناختهشده در بخشهایی از کهگیلویه و بویراحمد است. این میوه علاوه بر ارزش غذایی، در فرهنگ غذایی ایرانی نیز جایگاه ویژهای دارد.
انار تازه، آب انار، رب انار و دانه خشکشده انار از جمله فرآوردههایی هستند که میتوانند در بازار محصولات غذایی جایگاه مناسبی داشته باشند.
چرا انار ظرفیت اقتصادی دارد؟
انار محصولی است که امکان فرآوری و تبدیل آن به چندین نوع کالای قابلفروش را دارد. این موضوع به کشاورزان کمک میکند تا بهجای محدودشدن به فروش میوه تازه، از روشهای مختلف فرآوری برای افزایش ارزش محصول استفاده کنند.
رب انار محلی، در صورت تولید اصولی و رعایت استانداردهای بهداشتی، میتواند یکی از محصولات جذاب برای فروش در بازارهای اینترنتی باشد.
معرفی محصولات انار استان در مجموعههایی مانند حاصل شاپ میتواند به دیدهشدن تولیدکنندگان محلی و آشنایی مشتریان با طعمهای اصیل مناطق مختلف کشور کمک کند.
۵. گیاهان دارویی؛ گنجینه سبز زاگرس
یکی از مهمترین ظرفیتهای طبیعی کهگیلویه و بویراحمد، تنوع گیاهان دارویی و معطر آن است.
جنگلها، مراتع و ارتفاعات زاگرس زیستگاه گونههای گیاهی مختلفی هستند. برخی از این گیاهان در مصارف غذایی، تولید دمنوش، صنایع آرایشی و بهداشتی و صنایع دارویی کاربرد دارند.
برخی از گیاهان و فرآوردههای گیاهی منطقه
-
آویشن
-
پونه کوهی
-
بابونه
-
بومادران
-
کنگر
-
موسیر
-
برخی گونههای گیاهان معطر کوهی
البته پراکندگی و میزان تولید هر گونه در مناطق مختلف استان متفاوت است و برداشت آنها باید با توجه به شرایط زیستمحیطی و ضوابط قانونی انجام شود.
اهمیت اقتصادی گیاهان دارویی
گیاهان دارویی در صورت برداشت اصولی، خشککردن استاندارد، بستهبندی بهداشتی و شناسایی صحیح گونهها میتوانند به محصولات ارزشمندی تبدیل شوند.
برای مثال، آویشن خشک، دمنوشهای گیاهی و سبزیهای معطر خشکشده از جمله محصولاتی هستند که به دلیل وزن کم، ماندگاری مناسب و تقاضای بازار، ظرفیت فروش اینترنتی دارند.
در این زمینه، حاصل شاپ میتواند بستری برای معرفی محصولات گیاهی بومی و ایجاد ارتباط میان تولیدکنندگان محلی و مصرفکنندگان علاقهمند به محصولات طبیعی باشد.
۶. محصولات لبنی محلی؛ طعم اصیل زندگی عشایری
زندگی عشایری و دامداری سنتی یکی از بخشهای مهم هویت فرهنگی کهگیلویه و بویراحمد است. دامداران و عشایر این استان با بهرهگیری از مراتع طبیعی، انواع محصولات لبنی تولید میکنند.
این محصولات علاوه بر ارزش غذایی، بخشی از فرهنگ خوراک و سبک زندگی مردم منطقه را نشان میدهند.
مهمترین محصولات لبنی محلی
-
ماست محلی
-
دوغ سنتی
-
کشک
-
پنیر محلی
-
کره حیوانی
-
روغن حیوانی
روغن حیوانی و کشک محلی از جمله فرآوردههایی هستند که در بسیاری از مناطق زاگرس سابقه مصرف طولانی دارند.
کیفیت محصولات لبنی به سلامت دام، کیفیت خوراک، رعایت اصول بهداشتی در دوشش، فرآوری و نگهداری بستگی دارد.
برای عرضه این محصولات به بازارهای گستردهتر، رعایت زنجیره سرد، بستهبندی مناسب، مجوزهای بهداشتی و درج تاریخ تولید و انقضا ضروری است.
۷. محصولات دامی و گوشت محلی
دامداری در بسیاری از مناطق کهگیلویه و بویراحمد اهمیت اقتصادی دارد. وجود مراتع طبیعی و سابقه دامپروری در میان جوامع روستایی و عشایری، این استان را به یکی از مناطق دارای ظرفیت تولید محصولات دامی تبدیل کرده است.
گوشت گوسفند و بز، فرآوردههای لبنی و سایر محصولات مرتبط با دامداری، بخشی از اقتصاد روستایی استان را تشکیل میدهند.
توجه به تغذیه مناسب دام، مدیریت مراتع، کنترل بیماریها و رعایت استانداردهای بهداشتی میتواند نقش مهمی در افزایش کیفیت محصولات دامی داشته باشد.
یکی از مسائل مهم این بخش، ایجاد ارتباط مستقیمتر میان تولیدکننده و بازار مصرف است. توسعه شبکههای توزیع و فروش آنلاین میتواند به کاهش واسطهها و افزایش سهم تولیدکنندگان از ارزش نهایی محصول کمک کند.
۸. زیتون و سایر محصولات باغی
در برخی مناطق مستعد استان، امکان تولید محصولات باغی متنوع وجود دارد. زیتون و سایر میوههای سازگار با شرایط اقلیمی منطقه نیز میتوانند بخشی از ظرفیت توسعه باغداری باشند.
توسعه باغهای اقتصادی نیازمند بررسی دقیق شرایط خاک، آب، دما، ارتفاع و انتخاب ارقام مناسب است.
از طرف دیگر، محصولاتی مانند بادام، انجیر و سایر میوههای باغی نیز در برخی مناطق میتوانند ظرفیت تولید و عرضه داشته باشند.
نکته مهم این است که تنوع محصولات استان تنها به چند محصول شناختهشده محدود نمیشود و شناخت ظرفیت هر شهرستان میتواند فرصتهای جدیدی برای سرمایهگذاری و تجارت ایجاد کند.
۹. صنایع دستی و فرآوردههای سنتی؛ بخش دیگری از هویت استان
وقتی درباره محصولات کهگیلویه و بویراحمد صحبت میکنیم، نباید تنها به محصولات کشاورزی و غذایی توجه کنیم.
صنایع دستی و تولیدات سنتی نیز بخش مهمی از ظرفیت اقتصادی و فرهنگی این استان را تشکیل میدهند.
از جمله این تولیدات میتوان به موارد زیر اشاره کرد:
-
گلیمبافی
-
جاجیمبافی
-
قالی و قالیچههای محلی
-
سیاهچادرهای عشایری
-
دستبافتههای سنتی
-
برخی محصولات چوبی و دستساز
این محصولات حاصل مهارت و تجربه هنرمندان بومی هستند و میتوانند در بازارهای داخلی و گردشگری مورد توجه قرار بگیرند.
معرفی صنایع دستی در کنار محصولات غذایی میتواند تصویر کاملتری از توانمندیهای استان ارائه دهد.
۱۰. سوغات کهگیلویه و بویراحمد؛ انتخابی برای دوستداران محصولات اصیل
سوغات هر منطقه بخشی از هویت آن سرزمین است. وقتی فردی از کهگیلویه و بویراحمد بازمیگردد، معمولاً به دنبال محصولی است که علاوه بر کیفیت، یادآور طبیعت و فرهنگ این منطقه باشد.
برخی از گزینههای مناسب برای معرفی بهعنوان سوغات استان عبارتاند از:
-
عسل طبیعی
-
گردوی محلی
-
کشمش و فرآوردههای انگور
-
رب انار
-
گیاهان معطر خشکشده
-
کشک و فرآوردههای لبنی بستهبندیشده
-
صنایع دستی و دستبافتههای محلی
انتخاب سوغات مناسب به سلیقه خریدار، شرایط حملونقل، ماندگاری و بستهبندی محصول بستگی دارد.
فروشگاههای اینترنتی میتوانند این فرصت را فراهم کنند که افراد بدون نیاز به سفر به استان، محصولات بومی آن را تهیه کنند.
۱۱. چرا محصولات کهگیلویه و بویراحمد ظرفیت رشد در بازار اینترنتی را دارند؟
امروزه رفتار خرید مردم تغییر کرده است. بسیاری از مصرفکنندگان ترجیح میدهند محصولات مورد نیاز خود را بهصورت اینترنتی بررسی و خریداری کنند.
این تغییر رفتار برای تولیدکنندگان مناطق روستایی و عشایری یک فرصت مهم به شمار میرود.
محصولات بومی کهگیلویه و بویراحمد از چند جهت قابلیت حضور در بازار اینترنتی را دارند:
۱. اصالت و هویت محلی
بسیاری از مشتریان به دنبال محصولاتی هستند که منشأ تولید مشخص و هویت منطقهای داشته باشند.
۲. تنوع محصولات
وجود محصولات کشاورزی، باغی، دامی، گیاهی و صنایع دستی، امکان ایجاد یک سبد کالایی متنوع را فراهم میکند.
۳. ظرفیت فرآوری
تبدیل محصولات خام به فرآوردههای قابلعرضه، مانند تبدیل انگور به کشمش یا تهیه رب انار، میتواند ارزش اقتصادی بیشتری ایجاد کند.
۴. دسترسی به مشتریان سراسر کشور
فروش اینترنتی باعث میشود تولیدکنندگان تنها به بازار محلی وابسته نباشند و بتوانند محصولات خود را به مشتریان شهرهای مختلف معرفی کنند.
۵. معرفی فرهنگ و سبک زندگی بومی
هر محصول میتواند داستانی از منطقه تولید، روش تهیه و مهارت تولیدکننده را به مخاطب منتقل کند.
۱۲. نقش حاصل شاپ در معرفی محصولات بومی و محلی
در مسیر توسعه بازار محصولات محلی، معرفی درست کالاها و ایجاد اعتماد میان خریدار و تولیدکننده اهمیت زیادی دارد.
حاصل شاپ میتواند بهعنوان بستری برای معرفی محصولات بومی و محلی، نقش مهمی در شناساندن ظرفیتهای مناطق مختلف کشور، از جمله کهگیلویه و بویراحمد، داشته باشد.
یکی از مهمترین مزیتهای چنین بستری، فراهمکردن امکان آشنایی مشتریان با محصولاتی است که شاید در فروشگاههای معمولی شهرهای بزرگ بهراحتی پیدا نشوند.
برای موفقیت در این مسیر، توجه به چند اصل ضروری است:
-
معرفی دقیق نام و محل تولید محصول
-
ارائه اطلاعات واقعی درباره ویژگیهای کالا
-
استفاده از بستهبندی مناسب و بهداشتی
-
توجه به کیفیت و استانداردهای محصول
-
ایجاد امکان ارتباط مؤثر با مشتریان
-
حمایت از تولیدکنندگان و کسبوکارهای محلی
برای مثال، مشتری هنگام خرید عسل محلی، گردو یا گیاهان خشکشده دوست دارد بداند محصول از کدام منطقه تهیه شده و چه ویژگیهایی دارد.
هرچه اطلاعات ارائهشده دقیقتر و شفافتر باشد، اعتماد مشتری نیز بیشتر خواهد شد.
به همین دلیل، معرفی محصولات استان کهگیلویه و بویراحمد در حاصل شاپ میتواند فرصتی ارزشمند برای پیوند میان تولیدکنندگان محلی و بازار گستردهتر کشور باشد.
۱۳. چالشهای تولید و فروش محصولات محلی استان
با وجود ظرفیتهای قابلتوجه، تولیدکنندگان کهگیلویه و بویراحمد با چالشهایی نیز روبهرو هستند.
شناخت این چالشها میتواند به برنامهریزی بهتر برای توسعه بازار کمک کند.
مشکلات بستهبندی و برندسازی
بعضی محصولات محلی با وجود کیفیت مناسب، بستهبندی حرفهای و هویت تجاری مشخصی ندارند.
محدودیت دسترسی به بازارهای بزرگ
برخی تولیدکنندگان به دلیل فاصله از مراکز عمده توزیع و نبود شبکه فروش مناسب، نمیتوانند محصولات خود را بهصورت گسترده عرضه کنند.
فروش فصلی محصولات
بخش قابلتوجهی از محصولات کشاورزی در زمان مشخصی از سال برداشت میشوند. نبود امکانات نگهداری و فرآوری میتواند موجب کاهش درآمد تولیدکنندگان شود.
کمبود آگاهی درباره بازاریابی دیجیتال
استفاده از فروشگاههای اینترنتی، شبکههای اجتماعی و روشهای نوین تبلیغات هنوز برای بخشی از تولیدکنندگان نیازمند آموزش و حمایت است.
اهمیت استانداردسازی
برای ورود به بازارهای بزرگتر، رعایت استانداردهای بهداشتی، کنترل کیفیت، بستهبندی و دریافت مجوزهای لازم اهمیت زیادی دارد.
حل این مشکلات میتواند زمینهساز رشد اقتصادی روستاها، افزایش اشتغال و تقویت جایگاه محصولات بومی در بازار کشور باشد.
۱۴. چگونه میتوان محصولات کهگیلویه و بویراحمد را بهتر معرفی کرد؟
برای شناساندن محصولات یک منطقه، تنها تولید کالای باکیفیت کافی نیست. باید بتوان محصول را بهدرستی معرفی کرد و مزیتهای آن را به زبان ساده به مشتری توضیح داد.
چند راهکار مهم در این زمینه عبارتاند از:
تولید محتوای تخصصی: نوشتن مقاله درباره محصولات، روش تولید، کاربردها و ویژگیهای منطقهای میتواند به افزایش آگاهی مخاطبان کمک کند.
بستهبندی حرفهای: ظاهر محصول در تصمیم خرید مشتری تأثیرگذار است. بستهبندی مناسب همچنین از محصول در برابر آلودگی و آسیب محافظت میکند.
فروش اینترنتی: حضور در فروشگاههای آنلاین مانند حاصل شاپ میتواند دسترسی مشتریان به محصولات محلی را آسانتر کند.
معرفی تولیدکننده: بیان داستان تولیدکننده، محل فعالیت و روش تولید محصول میتواند ارتباط عاطفی و اعتماد بیشتری ایجاد کند.
حضور در بازارهای محلی و نمایشگاهها: نمایشگاههای صنایع غذایی و محصولات بومی فرصت خوبی برای معرفی کالاها و جذب مشتریان جدید هستند.
۱۵. آینده محصولات کهگیلویه و بویراحمد؛ فرصتی برای اقتصاد محلی
آینده محصولات این استان به میزان توجه به ظرفیتهای طبیعی، سرمایهگذاری در تولید، توسعه فرآوری و ایجاد بازارهای فروش وابسته است.
اگر محصولات کشاورزی و دامی با روشهای علمی تولید و بستهبندی شوند و تولیدکنندگان به بازارهای گستردهتری دسترسی پیدا کنند، میتوان انتظار داشت سهم این محصولات در اقتصاد منطقه افزایش یابد.
برای مثال، توسعه زنجیره ارزش عسل، گردو، انگور، انار و گیاهان دارویی میتواند فرصتهای شغلی جدیدی در بخشهای مختلف ایجاد کند.
این زنجیره تنها به کشاورزی محدود نمیشود؛ بلکه بخشهایی مانند حملونقل، بستهبندی، بازاریابی، انبارداری، فرآوری و فروش اینترنتی را نیز در بر میگیرد.
در این میان، فروشگاههای آنلاین و مجموعههایی مانند حاصل شاپ میتوانند با معرفی بهتر محصولات، ایجاد ارتباط میان عرضهکنندگان و خریداران و توجه به اصالت کالا، در توسعه بازار محصولات بومی نقشآفرینی کنند.
البته موفقیت این مسیر به کیفیت واقعی محصولات، شفافیت اطلاعات، رعایت استانداردها و اعتماد مشتریان وابسته است.


